دکتر یوسف ثبوتی در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به تعریف واژه اقلیم افزود: اقلیم، شرایط آب و هوایی یک منطقه جغرافیایی است که شامل دما، رطوبت، فشار اتمسفر، باد، بارش می شود. تفاوت آن با هواشناسی این است که در هواشناسی معمولا شرایط آب و هوایی حال حاضر را مورد بررسی قرار می دهد ولی در اقلیم شناسی مشخصه های آب و هوایی در دراز مدت مورد بررسی قرار می گیرد.

وی با بیان اینکه بشر در طول صد سال اخیر منابع انرژی فسیلی چون نفت، گاز و زغال سنگ را استخراج و با سوزاندن آن مقادیر زیادی از گاز کربنیک را وارد فضا کرده است اظهار داشت: CO۲ (گاز کربنیک) در جو همچون عایق عمل می کند به این صورت که CO۲ زمین را احاطه می کند و این امر موجب گرم شدن زمین می شود.

عضو پیوسته گروه علوم پایه فرهنگستان علوم به پیامدهای گرم شدن زمین اشاره کرد و یادآور شد: گرم شدن زمین باعث ذوب شدن یخهای قطبی و درنتیجه افزایش تبخیر آب اقیانوسها می شود. افزایش تبخیر با افزایش بارش در عرضهای بالای جغرافیایی و کاهش بارش و خشکسالی در عرضهای کم جغرافیایی همراه است. افزایش بارش باعث بالا آمدن آب دریاها می شود از این رو سکونتگاههای ساحلی به زیر آب می رود.

وی تغییرات جریانهای هوایی را از دیگر پیامدهای گرم شدن زمین ذکر کرد و ادامه داد: با گرم شدن زمین جریانهای هوایی نیز تغییر می کند به این معنا که بروز توفانها و گردبادها افزایش می یابد.

ثبوتی با تاکید بر اینکه اینها عواقبی است که در انتظار کره زمین است، اضافه کرد: کاهش دمای زمین در زمان کوتاه میسر نیست از این رو لازم است تا کشورهای دنیا در یک تعامل نسبت به کنار آمدن با تغییرات اقلیم اقدام کنند.

● پیش بینی محققان کشور از گرم شدن زمین

رئیس دانشگاه تحصیلات تکمیلی زنجان به وضعیت تغیییرات اقلیمی در کشور اشاره کرد و به مهر گفت: علیرغم اینکه علم امروز بشر نمی تواند همه پدیده ها را پیش بینی کند ولی با توجه به مطالعاتی که صورت گرفته است پیش بینی می شود ایران با پدیده خشکسالی روبرو خواهد شد.

ثبوتی با تاکید بر اینکه این نظریه یک احتمال است ادامه داد:علاوه بر خشکسالی به دلیل ذوب شدن یخهای قطبی باید منتظر زیر آب رفتن سواحل پست خلیج فارس باشیم. به عبارت دیگر در سواحل جنوبی ایران آب خلیج فارس بالا می آید و بر وسعت این خلیج افزوده می شود. در دراز مدت دشت خوزستان و اهواز به تدریج به وسیله آب پوشیده می شود و جزیره مرجانی کیش که کم ارتفاع ترین جزیره خلیج فارس است در دراز مدت به زیر آب خواهد رفت و از وسعت جزایر و سواحل ایران کاسته می شود.

وی به اثرات بلایای طبیعی چون زلزله و آتشفشان در گرمایش زمین اشاره کرد و افزود: زلزله اثری بر روی کاهش و یا افزایش گرمایش زمین ندارد ولی فعالیت آتشفشانی می تواند موثر باشد به این صورت که خاکستر آتشفشان ها می تواند در کاهش دمای زمین در کوتاه مدت تاثیرگذار باشد.

عضو پیوسته فرهنگستان علوم اضافه کرد: متاسفانه در کشور از سوی هیچ کدام از نهادهای دولتی و غیر دولتی که در حوزه های زمین شناسی، هواشناسی، آب، دریا، انرژی، کشاورزی و بهداشت فعالیت می کنند، توجه به مسائل اقلیم را جز مسئولیت های خود نمی دانند.

این محقق آگاهی اندک مردم نسبت به پیامدهای تغییر اقلیم را از دیگر معضلات کشور در این زمینه نام برد و به مهر گفت: علاوه بر اینها در نقشه جامع علمی کوچکترین اشاره ای به اقلیم، گرمایش زمین، تبعات آن و کنار آمدن با این تبعات نشده است.

وی جایگزین کردن سوختهای تجدیدپذیر چون انرژی خورشید، انرژی باد، انرژی زمین گرمایی و بیو سوخت ها به جای سوخت های فسیلی، کارا تر کردن مصرف سوخت و کاهش مصرف سوخت های فسیلی را به عنوان راهکارهای مناسب برای کاهش تولید گازکربنیک پیشنهاد کرد.